Energieboerderij: meten is weten

Het project Energieboerderij heeft afgelopen donderdag 30 september in het Limburgse Oirlo weer een bijeenkomst georganiseerd voor belanghebbende partijen. Stuurgroepvoorzitter Joep Hermans opende het dagprogramma dat bestond uit een aantal interessante inleidingen en een geanimeerde discussie aan de hand van prikkelende stellingen.

Na de lunchpauze was er een korte excursie op het terrein van de Veevoederfabiek van Vitelia in Oirlo. Hier kon men met eigen ogen Nederlands minst Co2 uitstotende auto bewonderen, n.l. de Audi A2 van de heer Aberson uit Boijl Friesland, die speciaal voor deze dag naar het Zuiden was gekomen om te laten zien dat ook personen auto’s geschikt zijn om op PPO te rijden. Als ze deze brandstof  gebruiken vallen bijna alle kleine en middenklasse auto’s in de categorie belastingvrij. Maar de overheid is nog niet bereid dit te erkennen en behoeft daartoe nog meer onderbouwing t.a.v. de duurzaamheid van deze agro-brandstof. Ook werd er flink gediscussieerd bij een van de bulkwagens van Vitelia welk bedrijf 5 wagens heeft lopen op PPO. Vitelia is hard op weg om de meest Cradle to Cradle veevoederfabriek te worden in Nederland door zijn inspanningen om niet alleen op PPO te rijden, maar ook het bijproduct koolzaadperskoek in zijn voeders op te nemen.

In 2020 moeten lidstaten bindende nationale streefcijfers realiseren in het energiegebruik: 20% van de energie moet worden opgewekt uit hernieuwbare bronnen en 10% van de transportbrandstoffen zal bestaat uit biobrandstof. Om aan die verplichting te voldoen, kunnen lidstaten alleen hernieuwbare energiebronnen meetellen als die voldoen aan een aantal duurzaamheid criteria. Een belangrijke is de efficiëntie in de broeikasgassenreductie: ten minste 35% emissiereductie. Met ingang van 2017 wordt dat ten minste 50% en vanaf 1 januari 2018  minstens 60% voor biobrandstoffen die zijn geproduceerd in installaties die vanaf 2017 met de productie zijn gestart.

Voor die efficiëntieberekeningen doen vele modellen de ronde, maar Energieboerderij houdt zich aan het principe dat alles wat gemeten kan worden, ook onder praktijkomstandigheden zoveel mogelijk gemeten moet worden. Nu, alweer voor het tweede jaar zijn er van een aantal gewassen, waaronder energiemaïs, koolzaad en suikerbieten een aantal belangrijke parameters gemeten, die van belang zijn voor de efficiëntieberekeningen. In het algemeen blijken de resultaten positief en voldoen de teelten aan de criteria van de Europese richtlijn. Het gebruik van dierlijke mest in plaats van kunstmest heeft significante positieve effecten op de uitkomsten.

Maar ook van groot belang blijkt ook de invloed van de groeiomstandigheden. Als de opbrengsten laag zijn vanwege droogte, dan blijken de efficiëntie-uitkomsten lager uit te vallen. Dat ligt voor de hand, maar wel van belang bij de bepaling van de duurzaamheid criteria van een bepaalde partij. In de discussie werden daar dan ook terecht vragen over gesteld. Het lijkt toch niet de bedoeling te kunnen zijn dat een perceel met een bepaald gewas het ene jaar ruimschoots voldoet en het jaar daarop niet zou voldoen vanwege een droge periode tijdens de groei. De door de Energieboerderij te ontwikkelen meetlat voor de teelt van biomassa zal de leidraad moeten zijn om aan certificeringvoorwaarden te voldoen. Maar de energie efficiency en Co2 reductie van de teelten zullen aan interregionale opbrengstniveaus moeten worden getoetst.

De bijeenkomst concludeerde dan ook terecht dat Energieboerderij een belangrijke rol in ons land zou kunnen claimen als technologisch kenniscentrum en ijkpunt voor beleidsmakers als het gaat om emissie efficiëntieparameters voor de landbouw. Een technologisch instituut dat op basis van metingen in de praktijk nieuw inzichten en kennis ontwikkelt.